تشخیص بیماری از طریق چشم؛ از سرطان تا روماتیسم

شبکیه، که به عنوان لایه حساس به نور در ناحیه پشتی چشم شناخته می‌شود، تنها نقطه‌ای در بدن است که می‌تواند بدون نیاز به عمل جراحی، نمای داخلی رگ‌های خونی و اعصاب را به پزشک ارائه دهد. لذا، مراجعه مداوم به متخصص چشم می‌تواند در شناسایی زودرس برخی بیماری‌های حیاتی نقش بسزایی ایفا کند. در ادامه با تعدادی از این وضعیت‌ها که نمی‌توانند از نظر پزشکان پنهان بمانند، بیشتر آشنا می‌شویم.

سرطان

معاینه چشم می‌تواند جان شما را نجات دهد. پزشکان متخصص چشم توانایی شناسایی هر نوع تومور، از تومورهای مغزی گرفته تا سرطان‌های سینه و ریه که به نواحی چشمی نفوذ کرده‌اند، را دارند. برخی انواع خاص خونریزی در شبکیه ممکن است نشانه‌ای از لوسمی یا سرطان خون باشد. همچنین پزشکان می‌توانند با بررسی تغییرات در میدان دید بیمار به وجود تومورهای مغزی پی ببرند. ملانوم بدخیم نیز قادر است به قسمت خلفی چشم حمله کند و بیماران معمولاً از این موضوع آگاه نیستند، مگر این که سرطان در ناحیه مرکزی میدان دید آنان قرار گرفته باشد.

دیابت

خونریزی جزئی در شبکیه می‌تواند یکی از نخستین علائم دیابت نوع ۲ باشد و نشان‌دهنده وجود رتینوپاتی دیابتی باشد. اگر این حالت به درستی درمان نشود، ممکن است به بروز نابینایی منجر گردد، اما مدیریت آن می‌تواند خطر بروز چنین عوارضی را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. با تشخیص به موقع رتینوپاتی دیابتی، اصلاح سبک زندگی نظیر انتخاب غذاهای سالم‌تر و کاهش وزن می‌تواند در جلوگیری از آسیب‌های بیشتر مؤثر باشد.

فشار خون بالا

آسیب به رگ‌های خونی، شامل تضعیف و تنگ شدن شریان‌ها، می‌تواند نشانه‌ای از فشار خون بالا باشد. تحقیقات گسترده‌ای وجود دارد که نشان می‌دهد بین بیماری‌های قلبی و تنگی رگ‌های خونی ریز در شبکیه ارتباط وجود دارد. این ارتباط به‌ویژه در افرادی که فاقد عوامل خطر سنتی بیماری‌های قلبی هستند، به وضوح مشهود است.

بیماری ام‌اس

نوریت اپتیک، که به التهاب عصب بینایی اطلاق می‌شود، می‌تواند به صورت نشانه‌ای اولیه از بیماری ام‌اس نمایان گردد، که یک بیماری تخریبی در سیستم عصبی محسوب می‌شود. در حدود ۷۵ درصد از افرادی که به ام‌اس مبتلا هستند، نوریت اپتیک را تجربه می‌کنند و در ۲۵ درصد از موارد، این حالت اولین علامت بیماری به شمار می‌آید. تشخیص نوریت اپتیک به معنای ابتلا به ام‌اس نیست و ممکن است این پدیده ناشی از عفونت یا سایر دلایل باشد. بیماران مبتلا به نوریت اپتیک معمولاً با مشکلاتی مانند تاری دید مواجه هستند، اما برخی از افراد ممکن است هیچ‌گونه نشانه‌ای را از خود بروز ندهند.

آرتریت روماتوئید

تقریباً ۲۵ درصد از بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید با مشکلات چشمی دست و پنجه نرم می‌کنند. خشکی چشم یکی از متداول‌ترین مشکلات به شمار می‌رود. در صورتی که یک بیمار طی ۱۸ ماه دو بار یا بیشتر با التهاب دردناک عنبیه یا ایریتیس مواجه شود، پزشک ممکن است به آرتریت روماتوئید مشکوک گردد. افراد مبتلا به این نوع بیماری التهابی که مفاصل بدن را تحت تأثیر قرار می‌دهد، سطوح بالایی از مواد شیمیایی التهابی را در خون خود دارند. این مواد می‌توانندگاهی اوقات علاوه بر مفاصل، بر روی کره چشم نیز تأثیر بگذارند.