“`html
مشکلات ناخن ممکن است ناشی از آسیب فیزیکی، استفاده افراطی از ابزارهای مرتبط با ناخن یا کمبود مواد مغذی مانند آهن، بیوتین یا دیگر ویتامین ها باشند.
طبق گزارش همشهری آنلاین، بیماری هایی چون کم کاری تیروئید یا پسوریازیس نیز می توانند در بروز این مشکل مؤثر باشند. برای پیشگیری از چنین اختلالاتی، مهم است ناخن ها را مرطوب نگه دارید، در هنگام کار با مواد شیمیایی از دستکش استفاده نمایید و یک رژیم غذایی متعادل و غنی از ویتامین ها و مواد معدنی را رعایت کنید.
ساختار ناخن و توجه به سلامت آن
ناخن ها از پروتئینی به نام کراتین ساخته شده اند که ساختار مقاوم و حفاظتی برای نوک انگشتان دست و پا فراهم می آورد. این عضو شامل صفحه ناخن (قسمت قابل مشاهده)، بستر ناخن (پوست زیر صفحه)، ماتریکس (محل رشد)، کوتیکول (پوشش محافظ در پایه) و لانولا (ناحیه هلالی در قاعده ناخن) می باشد.
ناخن ها وظایف متعددی از جمله حفاظت از نوک انگشتان، تقویت حس لامسه و کمک به فعالیت هایی مانند گرفتن اشیاء و ابزارها را انجام می دهند. سلامت ناخن ها می تواند نمایانگر وضعیت کلی سلامت بدن باشد، زیرا تغییرات در رنگ، بافت یا سرعت رشد می تواند نشان دهنده کمبودهای تغذیه ای، عفونت ها یا شرایط سیستمیک مانند کم خونی، اختلالات تیروئید یا مسائل مرتبط با گردش خون باشد. بنابراین، مراقبت مناسب از ناخن و توجه به تغییرات آن برای شناسایی و رسیدگی به مشکلات بالقوه سلامت اهمیت دارد.
دلایل لایه لایه شدن ناخن چیست؟
لایه لایه شدن ناخن ها به علل متفاوتی ممکن است اتفاق بیفتد. در زیر به برخی از این دلایل اشاره می کنیم:
تماس مداوم با آب و مواد شوینده
قرارگیری مکرر در معرض آب، به ویژه آب داغ و مواد شوینده، می تواند باعث از بین رفتن روغن های طبیعی ناخن ها شده و آنها را خشک و شکننده کند. این شرایط به تضعیف صفحه ناخن منجر می شود و آن را به لایه لایه شدن مستعد می سازد. فعالیت هایی مانند شستن ظروف، شستن مداوم دست ها یا شنا می توانند این مشکل را تشدید کنند.
علاوه بر این، قرار گرفتن طولانی مدت در آب می تواند باعث تورم و انقباض ناخن ها شود که طی زمان به آسیب ساختاری آن ها می انجامد. استفاده از دستکش در طول این فعالیت ها و به کارگیری کرم های مرطوب کننده یا روغن های ناخن می تواند به حفظ سلامت و یکپارچگی ناخن ها کمک کند.
استفاده نادرست از لاک
در خصوص لایه لایه شدن ناخن ها، باید به روش نادرست استفاده از لاک اشاره کرد. در واقع، استفاده از لاک بدون لایه پایه یا کاربرد مکرر از پاک کننده های لاک ناخن می تواند به سطح ناخن ها آسیب برساند. مواد شیمیایی موجود در این پاک کننده ها، به ویژه استون، ناخن ها را کم آب کرده و شرایط لایه لایه شدن را فراهم می آورند. همچنین، کندن لاک به جای پاک کردن درست آن می تواند به لایه بالایی ناخن آسیب برساند.
استفاده از محصولات باکیفیت، به کارگیری پوشش پایه و استراحت به ناخن ها، به بهبود طبیعی و تقویت آنها کمک می کند.
آسیب ها و ضربه های فیزیکی
ضربه مستقیم یا فشار مکرر بر روی ناخن ها می تواند به لایه لایه شدن آنها منجر شود. ضربه های تصادفی، سوهان کشی نا صحیح یا فشاری که از کفش های نامناسب ناشی می شود، می تواند سلامت ناخن ها را به خطر بیندازد. چنین آسیب هایی ممکن است سبب جدایی لایه های ناخن گشته و منجر به بروز لایه لایه شدن ناخواسته شوند. برای کاهش خطر آسیب فیزیکی، محافظت از ناخن ها و سوهان زدن به آرامی در یک جهت می تواند مؤثر باشد.
کمبود ویتامین ها و مواد معدنی
علت بروز لایه لایه شدن ناخن ها نیز به کمبود ویتامین ها و مواد معدنی مرتبط است. کمبود مواد مغذی بنیادینی همچون بیوتین، آهن و روی می تواند ناخن ها را تضعیف کند. بیوتین به تقویت استحکام ناخن ها کمک می کند و آهن نیز برای تأمین اکسیژن و جلوگیری از شکنندگی ناخن ها حیاتی است.
کمبود روی بر تولید کراتین اثر می گذارد و سلامت ناخن ها را تهدید می کند. رعایت یک رژیم غذایی متعادل و سرشار از ویتامین ها و مواد معدنی یا استفاده از مکمل ها تحت نظارت پزشک می تواند به بهبود استحکام ناخن ها و کاهش لایه لایه شدن آنها کمک کند.
اختلالات تیروئیدی و بیماری های زمینه ای
کم کاری تیروئید و سایر اختلالات پزشکی مانند پسوریازیس یا اگزما نیز می توانند منجر به شکنندگی و لایه لایه شدن ناخن ها گردند. عدم تعادل هورمونی تیروئید می تواند بر رشد و رطوبت ناخن ها تأثیر گذاشته و موجب اختلالاتی در بستر ناخن و التهاب شود. بررسی های منظم پزشکی، مدیریت بیماری های زمینه ای و مشاوره با متخصص پوست یا غدد درون ریز به رفع مشکل لایه لایه شدن ناخن مرتبط با این شرایط کمک می کند.
چگونه از لایه لایه شدن ناخن جلوگیری کنیم؟
حالا که با علت لایه لایه شدن ناخن ها آشنا شدید، وقت آن رسیده تا به شیوه های پیشگیری از این مشکل بپردازیم. در ادامه به روش های موثر اشاره خواهیم کرد:
استفاده از دستکش
پوشیدن دستکش در زمان انجام فعالیت هایی که شامل تماس مکرر با آب یا مواد شیمیایی خشن است، برای جلوگیری از لایه لایه شدن ناخن ها از اهمیت زیادی برخوردار است. دستکش ها به عنوان یک مانع محافظ عمل کرده و از ناخن ها در برابر خشک شدن و آسیب های شیمیایی ناشی از مواد شوینده و محصولات پاک کننده محافظت می کنند.
دستکش های لاتکس یا لاستیکی با روکش نرم برای کارهای خانگی مناسب هستند، در حالی که دستکش های نخی در هوای سرد و خشک از ناخن ها محافظت می کنند. به منظور حفظ مطلوب رطوبت، استفاده از یک لایه کرم دست یا روغن ناخن قبل از پوشیدن دستکش مؤثر خواهد بود. استفاده منظم از دستکش به کاهش تورم و انقباض ناخن ها ناشی از قرارگیری در آب کمک کرده و به همین دلیل خطر لایه لایه شدن را کاهش می دهد.
مرطوب نگه داشتن ناخن ها
خشکی ناخن ها تأثیری بسزایی در بروز لایه لایه شدن آنها دارد، بنابراین مرطوب نگه داشتن آنها برای حفظ انعطاف پذیری و جلوگیری از خشکی که موجب این حالت می شود، بسیار حیاتی است. به طور منظم از کرم های مغذی دست، روغن های کوتیکول یا نرم کننده های مخصوص ناخن به منظور آبرسانی به ناخن ها و پوست اطراف آنها استفاده کنید. به دنبال محصولاتی باشید که حاوی موادی چون کره شی، روغن جوجوبا و ویتامین E هستند، زیرا این مواد به تقویت و حفاظت از ساختار ناخن کمک می کنند.
پس از شستن دستان، به ویژه در محیط های خشک یا سرد، از مرطوب کننده استفاده کنید تا ناخن ها به خوبی آبرسانی شوند. همچنین از عاداتی چون جویدن ناخن یا استفاده از آنها به عنوان ابزار بپرهیزید، چرا که این موارد موجب از بین رفتن روغن های طبیعی می شوند. مرطوب سازی مداوم به ایجاد یک سد محافظتي کمک کرده و اطمینان می دهد ناخن ها محکم و کمتر مستعد لایه لایه شدن و شکستگی خواهند بود.
رژیم غذایی متعادل
رعایت یک رژیم غذایی متعادل و حاوی مواد مغذی ضروری برای حفظ سلامت ناخن ها و پیشگیری از لایه لایه شدن آنها حائز اهمیت است. مصرف غذاهای غنی از بیوتین مانند تخم مرغ، آجیل و غلات کامل به تقویت ساختار کراتین ناخن ها کمک می کند. برای جلوگیری از شکنندگی ناشی از کم خونی، مصرف مواد غذایی سرشار از آهن مانند سبزیجات برگدار، لوبیا و گوشت قرمز هم مفید خواهد بود.
روی موجود در غذاهای دریایی، دانه ها و لبنیات از رشد و ترمیم ناخن ها پشتیبانی می کند. اطمینان حاصل کنید که پروتئین کافی مصرف می کنید تا تولید کراتین را افزایش داده و همچنین میوه ها و سبزیجات را برای تأمین ویتامین های A، C و E که در حفظ رطوبت و انعطاف پذیری ناخن ها موثرند، مصرف کنید. یک رژیم غذایی سرشار از مواد مغذی به تقویت ناخن ها کمک کرده و باعث خواهد شد که کمتر مستعد لایه لایه شدن شوند.
درمان های خانگی برای ناخن های آسیب دیده
اکنون که با علت های لایه لایه شدن ناخن ها آشنا شدید، به درمان های خانگی می پردازیم:
روغن نارگیل به عنوان مرطوب کننده: روغن نارگیل غنی از اسیدهای چرب است که ناخن ها را تغذیه و تقویت می کند. روزانه آن را روی ناخن ها و کوتیکول ها ماساژ دهید تا هیدراتاسیون بهبود یابد و از شکنندگی ناخن ها جلوگیری شود.
استفاده از روغن زیتون: روغن زیتون به طور عمیق به ناخن ها نفوذ کرده و آنها را ترمیم و تقویت می کند. چند قطره از آن را گرم کنید و به مدت پنج دقیقه روی ناخن ها و کوتیکول ها ماساژ دهید. برای بهترین نتیجه، اجازه دهید یک شب بر روی ناخن ها باقی بماند.
خیساندن در سرکه سیب: سرکه سیب به تعادل pH و مبارزه با عفونت ها کمک می کند. ترکیب مساوی از سرکه و آب آماده کنید و ناخن هایتان را هر روز به مدت ۱۰ دقیقه در آن خیس کنید. این کار همچنین ناخن های ضعیف و پوسته پوسته را تقویت خواهد کرد.
استفاده از آب لیمو: آب لیمو به روشن شدن ناخن های تغییر رنگ یافته و درخشندگی آنها کمک می کند. مقداری آب لیمو را با کمی جوش شیرین ترکیب کرده و به آرامی ناخن های خود را بشویید. برای جلوگیری از خشکی، آن را شسته و مرطوب کنید.
روغن ویتامین E: این روغن به طور عمیق ناخن های آسیب دیده را هیدراته و ترمیم می کند. یک کپسول را شکسته و شب ها قبل از خواب روغن را روی ناخن ها ماساژ دهید. این کار همچنین می تواند رشد ناخن را در طول زمان تسهیل کند.
تغذیه با مواد غنی از بیوتین: مصرف تخم مرغ، آجیل و آووکادو که حاوی بیوتین هستند، به تقویت ناخن ها کمک می کند. این مواد را در رژیم غذایی خود لحاظ کنید تا باعث افزایش رشد ناخن های سالم شوید.
استفاده از روغن درخت چای: روغن درخت چای به دلیل خواص ضد قارچی اش می تواند به مبارزه با عفونت های ناخن کمک کند. آن را با روغن حامل ترکیب کرده و به طور روزانه روی ناخن ها بمالید. این کار همچنین تغییر رنگ و شکنندگی ناخن ها را کاهش می دهد.
خیساندن ناخن ها در شیر: خیساندن ناخن ها در شیر گرم، کلسیم مورد نیاز برای تقویت آنها را فراهم می کند. هفته ای دو بار ناخن های خود را به مدت ۱۰ دقیقه در شیر خیس کنید تا موجب نرم شدن و درخشان تر شدن آنها گردد.
اجتناب از مواد شیمیایی خشن: قرارگیری در معرض ترک کننده های لاک، شوینده ها و دیگر مواد شیمیایی خشن را به حداقل برسانید. برای محافظت از ناخن ها در هنگام تمیزکاری یا شستن ظروف، حتماً از دستکش استفاده کنید، چون مواد شیمیایی می توانند ناخن ها را تضعیف و خشک کنند.
استفاده از تقویت کننده ناخن: از یک تقویت کننده طبیعی یا یک محصول حاوی کراتین استفاده کنید. این مواد برای ناخن ها یک پوشش محافظ ایجاد کرده و از شکاف های آنها جلوگیری کرده و موجب رشد آنها می شوند. استعمال مرتب می تواند به ترمیم ناخن های آسیب دیده در طول زمان کمک کند.
آیا نیاز به مراجعه به پزشک داریم؟
نیاز به مراجعه پزشکی برای ناخن های آسیب دیده بستگی به شدت و پیوستگی مشکل دارد. اگر آسیب جزئی باشد، نظیر شکنندگی یا لایه لایه شدن ناشی از عوامل محیطی، رژیم غذایی نامناسب یا مواجهه با مواد شیمیایی، غالباً می توان با درمان های خانگی و بهبود مراقبت از ناخن مسئله را کنترل کرد.
اما اگر با وجود این تلاش ها مشکل همچنان وجود داشته باشد، ممکن است نشانه ای از یک مشکل اساسی سلامتی مانند عفونت قارچی، پسوریازیس یا عدم تعادل تیروئید باشد که نیاز به ارزیابی پزشکی دارد. هیچ گاه نباید علائمی نظیر درد، قرمزی، تورم، تغییر رنگ یا ناهنجاری ها نادیده گرفته شوند، زیرا می توانند نمایانگر یک بیماری جدی باشند که نیاز به درمان تخصصی دارد.
تغییرات ناگهانی در بافت، رنگ یا رشد ناخن ها می توانند نشانه ای از مشکلات سیستمیک سلامت باشند. برای مثال، ناخن های زرد ممکن است به عفونت قارچی یا مشکلات تنفسی اشاره کنند، در حالی که شکل قاشقی ناخن ها (کویلونیشیا) ممکن است به کم خونی ناشی از فقر آهن مربوط باشد.
در صورتی که ناخن های شما به دلیل دلایل نامشخص شکننده هستند یا علائم غیرعادی مانند ضخیم شدن، لایه لایه شدن یا جدا شدن از بستر ناخن را مشاهده کردید، حتماً به متخصص پوست یا غدد درون ریز مراجعه کنید. پزشک می تواند به شناسایی علت لایه لایه شدن ناخن ها کمک کند و یک برنامه درمانی مؤثر را پیشنهاد دهد.
خلاصه کلام
علت لایه لایه شدن ناخن ها به عوامل مختلفی بستگی دارد که می تواند منجر به تضعیف ساختار ناخن ها شود. تماس مکرر با آب، مواد شیمیایی خشن و شوینده ها می تواند روغن های طبیعی ناخن ها را از بین ببرد و آنها را خشک کرده و شکننده کند. همچنین، کمبود مواد مغذی، به خصوص بیوتین، آهن و کلسیم، ممکن است به ضعف ناخن ها بینجامد.
آسیب های ناشی از ضربه های فیزیکی، نظیر سوهان کشی مفرط یا استفاده نادرست از ابزار ناخن نیز می تواند به لایه های ناخن آسیب ایجاد کند و موجب لایه لایه شدن آنها گردد. وجود بیماری های مختلف مانند کم کاری تیروئید، پسوریازیس یا عفونت های قارچی ممکن است در علائم لایه لایه شدن ناخن نمایان گردد. عوامل محیطی، همچون دماهای بسیار سرد و هوای خشک نیز می توانند این مشکل را تشدید کنند. بنابراین، مراقبت مناسب از ناخن، آبرسانی و رعایت یک رژیم غذایی متعادل برای پیشگیری و درمان این مشکلات ضروری است.
“`