نیلوفر مولایی: مسعود پزشکیان، رئیس دولت چهاردهم، در حالی فردا با هدف حضور و سخنرانی در هشتادویکمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد عازم نیویورک میشود که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، مدعی شده امکان دیدار با او وجود دارد. با این حال، پرسش اصلی این است که آیا پزشکیان در شرایطی که کشور همزمان درگیر جنگ نظامی و جنگ اقتصادی با آمریکا است، چنین دیداری را انجام خواهد داد؟ از سوی دیگر، همانند سالهای گذشته، صدور ویزا برای تیم رسانهای ایران و هیئت دولت با محدودیتهایی همراه بوده و همین مسئله باعث شده برخی معتقد باشند رئیسجمهور اساساً نباید راهی نیویورک شود.
در همین زمینه، حشمتالله فلاحتپیشه، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس دهم، در گفتوگو با خبرآنلاین درباره سفر مسعود پزشکیان به نیویورک اظهار کرد: من با این دیدگاه که آقای پزشکیان نباید به نیویورک برود موافق نیستم. به هر حال، به دلایلی، سرنوشت جنگ آمریکا علیه ایران تا حد زیادی از کنترل سیاستمداران خارج شده است. حتی کشورهایی که نقش میانجی را بر عهده داشتند نیز به نوعی درگیر این جنگ شدند و دیگر عملاً میانجیگریای در کار نیست.
وی ادامه داد: نکته دوم این است که منطقه بهشدت ناامن شده و در نتیجه، مقامات سیاسی نیز کمتر در این جغرافیا حاضر میشوند. از سوی دیگر، خود ایران هم به سبب سیاستهای نادرستی که در گذشته شکل گرفته، اکنون پردشمنترین کشور جهان به شمار میرود.
آقای پزشکیان نقش غیرقابلانکاری در گرفتار شدن ایران در جنگ دارد
فلاحتپیشه افزود: در چنین فضایی، نشست پاییزی سازمان ملل متحد مهمترین گردهمایی دیپلماتیک جهان است و سیاستمداران کشورهای مختلف در آن حضور پیدا میکنند؛ بهویژه آنکه بخش عمدهای از تحولات سازمان ملل نیز تحت تأثیر موضوع ایران قرار دارد و ترامپ تلاش میکند در جریان این نشستها، نوعی ائتلاف علیه ایران شکل دهد. در چنین شرایطی، سفر رئیسجمهور به نیویورک اقدام مثبتی است، اما به شرط آنکه واقعاً یک رئیسجمهور به این سفر برود؛ یعنی آقای پزشکیان باید رئیسجمهوری باشد که حساسیت بیشتری نسبت به سرنوشت کشور خود نشان دهد.
وی با اشاره به عملکرد دولت چهاردهم تصریح کرد: پزشکیان در بسیاری از بزنگاهها در حاشیه تحولات سیاسی قرار گرفته است. ایشان از همان آغاز، در شرایطی پرتنش بر سر کار آمد و میتوانست چه با انتخاب مسئولان سیاست خارجی مورد نظر خود و چه با ترسیم یک راهبرد مشخص در سیاست خارجی، در دام طراحیشده از سوی افراطیون داخلی و خارجی گرفتار نشود؛ اما متأسفانه در همان دام افتاد و کشور را نیز به سمت جنگ کشاند. آقای پزشکیان نقش انکارناپذیری در گرفتار شدن ایران در جنگ دارد.
این نماینده ادوار مجلس تأکید کرد: به همین دلیل، در توئیتی که منتشر کردم نیز نوشتم که به جای آنکه مشاوران پزشکیان صرفاً برای او متن سخنرانی آماده کنند، باید یک چارچوب دیپلماتیک برایش تعریف کنند. اگر ایشان به سازمان ملل میرود، باید در همان چارچوب بتواند با دیگر حاضران مذاکره کند. در جایی که علیه ایران جلسه تشکیل میشود، ایران هم باید حضور داشته باشد.
اگر قرار بر این باشد که کشور از جنگ و فتنه دور شود، پزشکیان باید با هر کسی حتی با ترامپ مذاکره کند
فلاحتپیشه گفت: به هر حال، وقتی پای امضای آقای پزشکیان و ترامپ ذیل یک تفاهمنامه به میان میآید، معنایش این است که اساساً منعی برای مذاکره میان پزشکیان و ترامپ هم وجود ندارد. اگر بناست کشور از جنگ و فتنه فاصله بگیرد، پزشکیان باید با هر فردی، حتی با ترامپ، وارد مذاکره شود.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا رئیسجمهور از اختیار کافی برای مذاکرات برخوردار است و آیا ممکن است در این سفر آقای عراقچی با آقایان روبیو و ونس گفتوگو کند، توضیح داد: اگر رئیسجمهور اختیار تصمیمگیری درباره جنگ را ندارد، بهتر است به این سفر نرود. نظر من با کسانی که میگویند به دلیل محدودیتهای آمریکاییها نباید سفر کرد، متفاوت است. او یا باید با تفویض اختیار کامل به سازمان ملل برود و در صورتی که امکان توافق فراهم شد، بتواند تصمیم نهایی را بگیرد، یا اصلاً نرود. اما اگر چنین اختیاری به او داده نشده باشد، در جهان کسی منتظر سخنرانی یک رئیسجمهور بیاختیار نیست. بنابراین، یا باید با اختیار کامل راهی نیویورک شود و یا اگر این اختیار را ندارد، حضورش کاملاً جنبه نمادین پیدا خواهد کرد.
فلاحتپیشه درباره طرح سهفوریتی خروج ایران از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) و پیامدهای آن در شرایط کنونی کشور نیز گفت: من بر این باورم که برخی طرحهای نمایندگان همواره یک گام از واقعیت عقبتر هستند. ایران کشوری بود که میتوانست به بمب هستهای برسد، اما این هرگز در زمره سیاستهای کشور قرار نداشت.
معنای خروج از NPT این است که ایران میتواند برنامه هستهای نظامی را دنبال کند
وی افزود: اکنون که بخش زیادی از برنامههای هستهای کشور قربانی یک دروغ بزرگ درباره موضوع هستهای ایران شده است، روشن است که چنین طرحهایی نهتنها سودی برای ایران ندارد، بلکه به آمریکا برای شکلدهی به یک ائتلاف علیه ایران نیز کمک خواهد کرد.
رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس دهم تصریح کرد: خروج از NPT به این معناست که ایران میتواند مسیر یک برنامه هستهای نظامی را دنبال کند؛ در حالی که اساساً چنین برنامهای وجود ندارد. بنابراین تنها نتیجه عملی چنین طرح سهفوریتی این است که افرادی مانند ترامپ که بهدنبال اجماع جهانی علیه ایران هستند، با موانع کمتری روبهرو شوند.
فلاحتپیشه در توضیح نظر شورای عالی امنیت ملی و دولت گفت: موضوع هستهای از جمله مقولات کلان سیاست خارجی است. مطابق قانون، مقولات کلان سیاست خارجی باید در شورای عالی امنیت ملی تعیین تکلیف شوند. طبیعتاً معنای این سخن آن است که این هماهنگی باید انجام شده باشد. اگر چنین هماهنگیای صورت گرفته باشد، یعنی شورای عالی امنیت ملی چنین تغییری را طلب کرده است. بدیهی است طرحهایی از این دست اگر بدون هماهنگی با شورای عالی امنیت ملی تدوین شوند، به جایی نخواهند رسید.
۲۹۲۱۵