رییس مرکز تحقیقات جاده ابریشم اظهار داشت: کشورهای شرق آسیا، بهویژه چین، برای دسترسی به بازارهای اروپایی و بالعکس به ایران وابستهاند. ایران به عنوان پلی میان دو سوی جهان عمل کرده است.
مطابق با گزارش ایسنا، همزمان با برگزاری نمایشگاه «ابرهای بیپایان جاده ابریشم» در موزه ملک واقع در تهران، نشست تخصصی تحت عنوان «جاده ابریشم و تبادلات فرهنگی ایران و چین» با حضور پژوهشگران مختلف در زمینه فرهنگ و هنر در کتابخانه و موزه ملی ملک برگزار گردید.
حسن باستانیراد، رئیس مرکز تحقیقات جاده ابریشم و یکی از اعضای هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی، اولین سخنران این برنامه بود که در خصوص «میراث ایرانی جاده ابریشم در چین» به بحث پرداخت. او بیان کرد: در گذشته، زبان دریانوردان از دریای عمان تا قاره آفریقا، زبان فارسی بود. اگرچه امروزه زبان فارسی دیگر به عنوان زبان بینالمللی شناخته نمیشود و مدتهاست که دریانوردان به آن صحبت نمیکنند، اما هنوز هم واژههای فارسی در ادبیات دریانوردان مشاهده میشود.
باستانیراد علاوه بر زبان، به جایگاه جغرافیایی ایران در مسیر جاده ابریشم اشاره کرده و افزود: این مکان به نوعی سبب شده بود که کشورهای شرق آسیا، و به ویژه چین، برای دسترسی به کشورهای اروپایی و بالعکس به ایران نیازمند باشند. ایران به عنوان پلی برای ارتباط بین دو سوی جهان عمل کرده است.
لیلا خاموشی، کارشناس موزه ملی ایران، در این نشست به بررسی موضوع «مجموعه چینیهای بقعه شیخ صفیالدین اردبیلی در موزه ملی ایران» پرداخت. او در ابتدا سابقه روابط ایران و چین را مطرح کرده و گفت: این روابط در تمامی برهههای تاریخی وجود داشته و شواهدی در خصوص ارتباطات دریایی در سدههای ابتدایی اسلام موجود است.
در ادامه، او به علاقهمندی ایرانیان، به ویژه شاه عباس صفوی، در مورد ظروف چینی اشاره کرد و تصریح نمود: این اشتیاق به حدی بود که شاه عباس از هنرمندان چینی دعوت به عمل میآورد تا هنر ساخت ظروف چینی را به ایرانیان آموزش دهند. الگوهای بکاررفته بر روی ظروف چینی در برخی از دورههای تاریخی، نشاندهندهی ترکیب نمادهای ایرانی و چینی بوده که بیانگر تبادلات فرهنگی این دو کشور است.
سخنران بعدی برنامه، سیاوش ستاری، رئیس انجمن نمایشگران عروسکی ایران، موضوع «سیر تسلسل نمایش عروسکی در جاده ابریشم» را مورد بررسی قرار داد. او از شکلهای مختلف عروسکها و نمایشهای عروسکی در ایران سخن گفت و ریشه این نمایشها را به زمانهای دور مرتبط دانست. ستاری همچنین به اشعار نظامی، فردوسی و جامی اشاره کرد که نشاندهنده حضور کولیان دورهگرد در ایران برای اجرای این نوع نمایشها بود و اظهار کرد: بر این باوریم که ریشههای نمایش عروسکی از فرهنگ باستانی چین و هند سرچشمه گرفته و سپس از طریق جاده ابریشم به سایر نقاط جهان انتقال یافته است. برای نمونه، نمایش عروسکی سایه از چین به ایران، سپس به عثمانی و دیگر نقاط منتقل شده بهطوریکه هماکنون هم در برزیل این نوع نمایش به اجرا درمیآید.
علیمحمد سابقی، رایزن پیشین فرهنگی ایران در چین، به بررسی «آثار فرهنگی تاریخی ایران در سرتاسر چین» پرداخته و اظهار داشت که روابط سیاسی و فرهنگی بین ایران و چین دارای پیشینهای بیش از ۲۶۰۰ سال است و تبادل آموزهها و فرهنگ دو کشور همچنان ادامه دارد. وی آثار باقیمانده از تبادلات ایران و چین در جاده ابریشم را متنوع و گوناگون توصیف کرده و به اشیاء ایرانی در موزههای چین از جمله سکهها و نسخههای خطی، همچنین آثار باقی مانده از ایرانیان در مقبرههای باستانی و نیز وجود مقبرهها و پرستشگاههای ایرانی در چین اشاره کرد.
در نمایشگاه «ابرهای بیپایان جاده ابریشم»، ۶۵ اثر شامل مجموعههای تاریخی و معاصر و آثار گنجینه موزه ملک از جمله سکههای تاریخی، سفرنامهها و یک طومار چینی ۵۰۰ ساله از یک هنرمند خوشنویس به نمایش درآمده است. این نمایشگاه که در تاریخ ۲۱ مهر در موزه ملک گشایش یافت، تا تاریخ ۲۰ آبان ۱۴۰۳، بهجز ایام تعطیل، از ساعت ۸:۳۰ صبح تا ۱۶ دایر خواهد بود.
